Dyrektor Narodowego Instytutu Wolności w ramach Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018-2030 PROO, Priorytet 5 Wsparcie doraźne Edycja 2019, przyznał wsparcie na realizację zadań:
- Nadobrzańskie Eurowybory 2019,
- Małopolska głosuje! Akcja promująca uczestnictwo w wyborach do europarlemantu(1)
Zgodnie z załącznikiem (3) do uchwały nr 104/2018 Rady Ministrów dotyczącym Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich (2) >>W ramach Priorytetu 5 „Wsparcie doraźne” organizacje pozarządowe mogły uzyskać wsparcie zarówno na pokrycie kosztów służących zaspokojeniu nagłych, nieprzewidzianych potrzeb, jak również na pokrycie kosztów uczestnictwa w konkretnych wydarzeniach życia publicznego o charakterze ponadlokalnym.<<(3). Wynika stąd, że priorytet 5 służy zaspokajaniu dwóch potrzeb NGO. Pierwsza to wparcie finansowe w nagłych, kryzysowych sytuacjach uniemożliwiających działanie podmiotów dotowanych. Druga dofinasowaniu umożliwiającemu uczestnictwo przedstawicieli NGO w wydarzeniach z życia publicznego. Dodatkowo załącznik do przywołanej wyżej uchwały doprecyzowuje te potrzeby:
Pierwsza potrzeba szczegółowo opisano została jako: „Istotną barierą w działalności organizacji pozarządowych na poziomie lokalnym jest brak rezerw finansowych, które mogą być uruchamiane w nagłych sytuacjach wymagających interwencji. Chodzi tu głównie o zdarzenia nieprzewidziane (np. awarie sprzętu), które mogą mieć istotny wpływ na skuteczność działania organizacji i realizacji jej celów statutowych.”(3). Zatem przedmiotem pierwszego filaru działań doraźnych jest wsparcie finansowe organizacji III sektora w sytuacjach kryzysów wewnętrznych uniemożliwiających prawidłowe funkcjonowanie tych podmiotów.
Drugą potrzebę Rada Ministrów rozumie jako: „Organizacje, pomimo realizacji różnych zadań publicznych, nie mają często wystarczających zasobów, aby pokrywać koszty udziału swoich przedstawicieli – działaczy lokalnych i regionalnych organizacji w przedsięwzięciach sektorowych o charakterze ogólnopolskim, ponadregionalnym, a także europejskim.”(3). Kierunek tego działania jest jasny i polega na przyznaniu dotacji ze środków publicznych umożliwiających partycypację jednostki sektora pozarządowego w przedsięwzięciach ich dotyczących o skali krajowej i większej.
Trudno zgodzić się z działaniem Dyrektora NIW, który za działanie doraźne uznaje promocje udziału obywateli w eurowyborach 2019. Organizacja promocji wyborów nie jest z pewnością związana z barkiem środków niezbędnych do usunięcia zdarzeń nagłych, kryzysowych wewnątrz organizacji NGO. Jeśli zaś chodzi o drugi filar wsparcia doraźnego to warto zwrócić uwagę na to, że udział w wyborach nie wymaga żadnego finansowania, bowiem są one z natury darmowe, ponieważ stanowią konstytucyjne prawo i obowiązek każdego obywatela. Dyrektor NIW – w sposób nieuprawniony (bez podstawy prawnej) – finansował nie udział w wydarzeniu przedstawicieli III sektora, ale promocję wydarzenia mimo, że jest to ewidentnie sprzeczne z uchwałą Rady Ministrów.
Praktyka ta, jak się wydaje, jest narusza z zasadą równości poprzez uprzywilejowanie podmiotów trzeciego sektora, będących beneficjentami środków publicznych bez podstawy prawnej. Oznacza to także w dalszej kolejności odpowiedzialność karną dysponenta środków na podstawie art. 231 Kodeksu karnego. Ponadto Dyrektor NIW w związku z takim działaniem naruszył art. 8 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1440 z późn. zm.) (zob. L. Lipiec-Warzecha, Ustawa o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Komentarz, LEX).
2 https://niw.gov.pl/wp-content/uploads/2018/08/Uchwa%c5%82a_PROO.pdf
3 https://niw.gov.pl/wp-content/uploads/2018/08/PROO_2018_2030.pdf
Bez kategorii